ΕΠΙΣΤΗΜΗ

Η καρδιοτοξικότητα, ως παρενέργεια θεραπείας του καρκίνου του μαστού, στο επίκεντρο νέου ευρωπαϊκού ερευνητικού προγράμματος

Το νέο ευρωπαϊκό ερευνητικό πρόγραμμα CARDIOCARE θα επικεντρωθεί στη διαχείριση ηλικιωμένων ασθενών με πολυνοσηρότητα, οι οποίοι εμφάνισαν καρδιοτοξικότητα έπειτα από λήψη θεραπείας για καρκίνο του μαστού.  Το έργο θα χρηματοδοτηθεί από το πρόγραμμα Horizon 2020 με 6 εκ. ευρώ για τα επόμενα 4 χρόνια, σύμφωνα με ανάρτηση του Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας.  

Στην Ευρώπη, η πρώτη αιτία θανάτου σε γυναίκες με καρκίνο του μαστού είναι η καρδιοτοξικότητα που προκαλείται από τη ληφθείσα θεραπεία, παρά το γεγονός ότι τα ποσοστά θνησιμότητας μειώνονται κάθε χρόνο. Σημαντικό ποσοστό (50% - 60%) των νεοδιαγνωσθεισών ασθενών είναι ηλικίας άνω των 65 ετών, με υψηλή επικινδυνότητα λόγω ηλικίας, προϋπάρχουσας καρδιακής νόσου και υψηλού επιπολασμού υποκείμενων νοσημάτων.

Προσφάτως η Ευρωπαϊκή Καρδιολογική Εταιρία (ESC) και η Αμερικανική Ένωση Καρδιολογίας (AHA) δημοσίευσαν λίστες φαρμάκων που προκαλούν ή επιδεινώνουν τις καρδιοτοξικές επιδράσεις, μαζί με οδηγίες για την αξιολόγηση και διαχείριση της καρδιοτοξικότητας που προκαλείται από τις θεραπείες για τον καρκίνο. Ωστόσο, τα δεδομένα για τη συγκεκριμένη πληθυσμιακή ομάδα είναι λιγοστά, καθώς οι ασθενείς ηλικίας άνω των 65 ετών υπό-εκπροσωπούνται συστηματικά σε κλινικές ογκολογικές δοκιμές. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να λαμβάνουν συχνά χαμηλότερες δόσεις χημειοθεραπείας λόγω φόβου για καρδιοτοξικότητα, οδηγώντας σε υποθεραπεία, με αρνητικό αντίκτυπο στην ποιότητα ζωής των ασθενών και στο κόστος περίθαλψης.

Στόχος του έργου CARDIOCARE είναι η καταγραφή βέλτιστων πρακτικών για τη βελτίωση της διαχείρισης αυτής της ιδιαίτερης ομάδας ασθενών.  Με τη χρήση τεχνικών μηχανικής μάθησης θα αναπτυχθεί ένα καινοτόμο, οικονομικά αποδοτικό μοντέλο πρόβλεψης κινδύνου, βασισμένο στη συλλογή εξατομικευμένων ιατρικών δεδομένων.

Στο έργο συμμετέχουν 12 εταίροι από 7 διαφορετικές χώρες. Η κοινοπραξία αποτελείται από μια πολυεπιστημονική ομάδα αποτελούμενη από κλινικούς καρδιολόγους, ογκολόγους, ψυχολόγους, γεροντολόγους, φαρμακολόγους, βιολόγους, βιοπληροφορικούς και ειδικούς πληροφορικής. Ανάμεσα στους εταίρους περιλαμβάνεται η Ευρωπαϊκή Καρδιολογική Εταιρεία, ένα σημαντικό  Ευρωπαϊκό Κέντρο αναφοράς για την προώθηση και διευκόλυνση της καρδιαγγειακής έρευνας στην Ευρώπη. Στο έργο συμμετέχουν επίσης καινοτόμες ΜμΕ που ειδικεύονται στην κλινική έρευνα στη Γηριατρική, την Ογκολογία καθώς και σε θέματα προχωρημένης ανάλυσης δεδομένων, υπολογιστικής μοντελοποίησης και βιοϊατρικών τεχνολογιών.

Από το πανεπιστήμιο Ιωαννίνων συμμετέχει το  Εργαστήριο Ιατρικής Τεχνολογίας και Ευφυών Συστημάτων του Τμήματος Βιοϊατρικών Ερευνών, με επικεφαλής τον Καθ. Δημήτρη Φωτιάδη, συνεργαζόμενο μέλος ΔΕΠ του Ινστιτούτου Μοριακής Βιολογίας και Βιοτεχνολογίας του ΙΤΕ, ο οποίος είναι και συντονιστής του έργου. Συμμετέχουν επίσης: το Εργαστήριο Υπολογιστικής Βιοϊατρικής του Ινστιτούτου Πληροφορικής του ΙΤΕ με επικεφαλής τον Καθ. Κώστα Μαριά, και το Εργαστήριο Εφαρμοσμένης και Διαδραστικής Πληροφορικής του Τμήματος Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών με επικεφαλής τον Καθ. Μανώλη Τσικνάκη, από το Ελληνικό Μεσογειακό Πανεπιστήμιο (ΕΛΜΕΠΑ). Την επιστημονική καθοδήγηση του έργου έχει ο Καθ. Giuseppe Curigliano από το Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Ογκολογίας που εδρεύει στο Μιλάνο της Ιταλίας.

Για περισσότερες πληροφορίες:  https://cardiocare-project.eu/